Khai thuế đúng hạn, sửa sai sót khi đã nộp tờ khai, được gia hạn khi gặp thiên tai, và hộ kinh doanh phải làm gì: các câu trả lời nằm ở Điều 12 và Điều 13 của Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15 (hiệu lực từ 01/7/2026; riêng Điều 13 và việc dùng hóa đơn điện tử của hộ kinh doanh có hiệu lực từ 01/01/2026). Bài này đọc từng khoản theo bản gốc, kèm ví dụ mốc thời gian.
1. Nguyên tắc khai thuế (Điều 12 khoản 1 đến 3)
- Người nộp thuế phải khai chính xác, trung thực, đầy đủ các nội dung trong hồ sơ khai thuế đối với từng loại thuế và tự tính số thuế phải nộp. Trường hợp cơ quan thuế tính thuế, thông báo thuế theo quy định của Chính phủ thì làm theo thông báo.
- Tổ chức, cá nhân nước ngoài kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử, nền tảng số hoặc cung cấp các dịch vụ khác thì trực tiếp hoặc ủy quyền khai, nộp thuế tại Việt Nam (trừ trường hợp nền tảng khấu trừ thay).
- Khấu trừ, khai thay, nộp thay: tổ chức, cá nhân thuộc diện khấu trừ phải khấu trừ rồi khai, nộp số thuế đã khấu trừ; tổ chức, cá nhân thuộc diện khai thay, nộp thay phải thực hiện cho người nộp thuế. Người nộp thuế không phải nộp lại số thuế đã được khấu trừ, khai thay, nộp thay.
2. Gia hạn nộp hồ sơ khai thuế khi bất khả kháng (khoản 4)
Bất khả kháng là trường hợp người nộp thuế bị thiệt hại vật chất do thiên tai, thảm họa, dịch bệnh, hỏa hoạn, tai nạn bất ngờ và các trường hợp khác do Chính phủ quy định (Điều 4 khoản 21). Khi đó được gia hạn nộp hồ sơ khai thuế như sau:
| Loại hồ sơ khai | Thời gian gia hạn tối đa | Ví dụ |
|---|
| Khai theo tháng, quý, năm hoặc từng lần phát sinh | Không quá 30 ngày kể từ ngày hết hạn nộp hồ sơ khai | Hạn nộp 30/4/2026, gia hạn tối đa đến 30/5/2026 |
| Khai quyết toán thuế | Không quá 60 ngày kể từ ngày hết hạn nộp hồ sơ khai quyết toán | Hạn nộp 31/3/2026, gia hạn tối đa đến 30/5/2026 |
Nếu cần kéo dài thêm thì Chính phủ quy định phù hợp với tình hình thực tế. Cần phân biệt: đây là gia hạn nộp hồ sơ khai; gia hạn nộp tiền thuế và miễn tiền chậm nộp xem bài Gia hạn nộp thuế, tiền chậm nộp, nộp thừa.
3. Khai bổ sung khi phát hiện sai sót (khoản 5)
Người nộp thuế phát hiện hồ sơ đã nộp có sai, sót được khai bổ sung trong thời hạn 05 năm kể từ ngày hết thời hạn nộp hồ sơ khai của kỳ tính thuế có sai, sót, trong các trường hợp:
- Trước khi cơ quan thuế, cơ quan có thẩm quyền công bố quyết định thanh tra, kiểm tra.
- Hồ sơ không thuộc phạm vi, thời kỳ thanh tra, kiểm tra nêu trong quyết định.
- Hồ sơ không thuộc trường hợp cơ quan điều tra yêu cầu không được khai bổ sung để phục vụ điều tra vụ án.
- Phát hiện sai sót liên quan đến phạm vi, thời kỳ đã thanh tra, kiểm tra làm tăng số thuế phải nộp, giảm số thuế được miễn, giảm, hoàn, được khấu trừ hoặc nộp thừa: được bổ sung hồ sơ giải trình với cơ quan thuế; nếu cơ quan thuế chấp thuận thì ban hành thông báo cho điều chỉnh hồ sơ khai. Người nộp thuế bị xử lý như trường hợp cơ quan thuế tự phát hiện.
- Các trường hợp thực hiện theo kết luận, quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về xác định nghĩa vụ thuế.
Ví dụ mốc thời gian: tờ khai của một kỳ tính thuế có hạn nộp là 20/03/2026 và phát hiện sai sót. Thời hạn khai bổ sung là 05 năm kể từ ngày hết hạn nộp hồ sơ khai của kỳ có sai sót, tức đến 20/03/2031, nếu rơi vào các trường hợp nêu trên (ví dụ chưa có quyết định thanh tra, kiểm tra). Khai bổ sung làm tăng số thuế phải nộp thì vẫn phải nộp tiền chậm nộp tính từ hạn của kỳ có sai sót (xem Điều 14, 16 Luật).
Hồ sơ khai thuế xuất khẩu, nhập khẩu thì dùng hồ sơ hải quan, việc khai bổ sung theo pháp luật hải quan (khoản 6). Đồng tiền khai và tính thuế là Đồng Việt Nam; Chính phủ quy định các trường hợp được khai, tính bằng ngoại tệ (khoản 7). Xem thêm bài Công văn 6810/CT-QLNT về tỷ giá.
4. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh khai thuế thế nào (Điều 13)
- Doanh thu thuộc đối tượng không chịu thuế, không phải nộp thuế (GTGT, TNCN): hộ thông báo doanh thu thực tế phát sinh trong năm với cơ quan thuế (khoản 1 điểm a).
- Doanh thu thuộc đối tượng chịu thuế: hộ tự xác định số thuế GTGT, TNCN phải nộp theo pháp luật về thuế (điểm b).
- Dùng hóa đơn điện tử, hóa đơn từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế: Hệ thống thông tin quản lý thuế tự động tạo lập tờ khai thuế để hỗ trợ hộ khai thuế, dựa trên dữ liệu hóa đơn điện tử và các cơ sở dữ liệu khác của cơ quan thuế.
- Các loại thuế khác, khoản thu khác: hộ tự xác định số phải nộp (khoản 2). Việc khai, tính thuế theo từng loại thuế, theo kỳ tính thuế; cơ quan thuế cung cấp thông tin để hỗ trợ (khoản 3).
- Kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử, nền tảng số: nếu nền tảng có chức năng đặt hàng trực tuyến và chức năng thanh toán thì chủ quản nền tảng (trong nước hoặc nước ngoài) khấu trừ, khai thay và nộp thay số thuế đã khấu trừ của hộ; nếu không có hai chức năng đó thì hộ tự khai, tính và nộp thuế (khoản 4).
Xem thêm các bài Bán hàng trên sàn thương mại điện tử, Hóa đơn điện tử từ máy tính tiền và Hồ sơ, thời hạn khai thuế hộ kinh doanh 2026.
5. Điều luật giao Chính phủ, Bộ Tài chính quy định chi tiết
Kỳ tính thuế, thời hạn nộp hồ sơ khai (trừ trường hợp Bộ Tài chính quy định), các trường hợp không phải nộp hồ sơ khai, tỷ giá khai thuế, khai thuế giao dịch liên kết, báo cáo lợi nhuận liên quốc gia được Chính phủ quy định; hồ sơ khai, hình thức nộp, cơ quan tiếp nhận do Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định. Vì vậy hạn nộp tờ khai cụ thể bạn tra trong nghị định hướng dẫn, thông tư hiện hành, hoặc dùng công cụ tra hạn nộp tờ khai thuế của website.
Gợi ý cho kế toán, hộ kinh doanh
- Rà soát tờ khai đã nộp định kỳ; phát hiện sai sót thì khai bổ sung sớm, tốt nhất trước khi có quyết định kiểm tra, thanh tra.
- Lập sẵn chứng từ chứng minh thiệt hại khi xin gia hạn nộp hồ sơ khai vì bất khả kháng.
- Hộ kinh doanh dùng hóa đơn điện tử: kiểm tra tờ khai do hệ thống tạo sẵn so với sổ sách của mình trước khi xác nhận.
- Lưu hồ sơ khai và chứng từ tối thiểu theo thời hạn khai bổ sung 05 năm.
Bài viết tóm tắt Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 (hiệu lực từ 01/7/2026) và mang tính hướng dẫn chung. Thời hạn, hồ sơ, mức cụ thể còn phụ thuộc nghị định và thông tư hướng dẫn; hãy đối chiếu văn bản hiện hành trước khi áp dụng. Liên hệ chúng tôi nếu bạn cần tư vấn cho trường hợp cụ thể.
