Lương – BHXH

Thuế TNCN khi nhận thưởng tháng 13 và lương làm thêm giờ: Cách tính và phần được miễn

✍️ Nguyễn Quyên 📅 19/10/2026 ⏱ 6 phút đọc

Tháng nhận thưởng, thuế TNCN của nhiều người đột ngột tăng, còn tiền làm thêm giờ thì không phải toàn bộ đều chịu thuế. Bài viết giải thích cách tính cho hai khoản này theo biểu thuế 5 bậc và mức giảm trừ gia cảnh áp dụng từ 2026, kèm ví dụ số liệu để bạn tự kiểm tra bảng lương.

1. Thưởng, lương tháng 13 có chịu thuế không?

Các khoản thưởng bằng tiền (thưởng tết, thưởng hiệu quả, lương tháng 13) là thu nhập từ tiền lương, tiền công và chịu thuế TNCN. Khoản thưởng được cộng vào thu nhập của tháng nhận rồi tính thuế theo biểu lũy tiến cùng với lương tháng đó. Vì vậy tháng nhận thưởng thường rơi vào bậc thuế cao hơn các tháng bình thường.

2. Công thức tính

Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế − Bảo hiểm bắt buộc − Giảm trừ bản thân (15.500.000) − Giảm trừ người phụ thuộc (6.200.000 × số người)
Thuế = tính lũy tiến theo 5 bậc: đến 10 triệu 5%; trên 10 đến 30 triệu 10%; trên 30 đến 60 triệu 20%; trên 60 đến 100 triệu 30%; trên 100 triệu 35% (thu nhập tính thuế của tháng)

Chi tiết biểu thuế và công thức "số trừ" xem tại bài biểu thuế TNCN 5 bậc 2026. Thưởng thường không tính vào tiền lương đóng bảo hiểm, trừ khi hợp đồng quy định là khoản bổ sung cố định; nếu đã tính thì phải trích bảo hiểm tương ứng.

3. Ví dụ: tháng thường và tháng thưởng

Nhân viên lương 20.000.000 đồng/tháng, đóng bảo hiểm 10,5% (2.100.000 đồng), không có người phụ thuộc, nhận thưởng tháng 13 bằng 20.000.000 đồng.

Nội dungTháng thườngTháng nhận thưởng
Thu nhập chịu thuế20.000.00040.000.000
Trừ bảo hiểm 10,5% (trên lương)2.100.0002.100.000
Trừ giảm trừ bản thân15.500.00015.500.000
Thu nhập tính thuế2.400.00022.400.000
Thuế TNCN2.400.000 × 5% = 120.00010.000.000 × 5% + 12.400.000 × 10% = 500.000 + 1.240.000 = 1.740.000

Khoản thưởng 20.000.000 đồng làm thuế tăng thêm 1.740.000 − 120.000 = 1.620.000 đồng, tức khoảng 8,1% giá trị thưởng. Mức này thấp hơn 10% vì một phần thưởng lấp đầy bậc 5% còn trống. Thực lĩnh tháng thưởng: 40.000.000 − 2.100.000 − 1.740.000 = 36.160.000 đồng.

Mẹo kiểm tra: nếu bảng lương tháng thưởng tính thuế bằng cách lấy thưởng nhân một tỷ lệ cố định (ví dụ 10% hay 20%) thay vì cộng vào thu nhập rồi tính lũy tiến, kết quả sẽ lệch. Hãy dùng công cụ tính lương Gross → Net nhập tổng thu nhập tháng đó để đối chiếu.

4. Tiền làm thêm giờ: phần nào được miễn thuế?

Theo quy định về thuế TNCN, tiền lương làm việc ban đêm, làm thêm giờ được trả cao hơn mức tiền lương làm việc ban ngày, làm trong giờ hành chính thì phần chênh lệch cao hơn đó được miễn thuế. Phần tính theo mức lương giờ bình thường vẫn chịu thuế. Mức trả tối thiểu theo Bộ luật Lao động là 150% vào ngày thường, 200% vào ngày nghỉ hằng tuần, 300% vào ngày lễ, tết (chưa kể tiền lương ngày lễ có hưởng lương).

Ví dụ

Lương tháng 24.000.000 đồng, 26 ngày công, 8 giờ/ngày. Lương giờ bình thường = 24.000.000 ÷ 26 ÷ 8 ≈ 115.385 đồng.

Trường hợp (10 giờ làm thêm)Tiền thực nhậnPhần chịu thuế (hệ số 100%)Phần miễn thuế
Ngày thường (150%)10 × 115.385 × 150% ≈ 1.730.769≈ 1.153.846≈ 576.923
Ngày nghỉ hằng tuần (200%)10 × 115.385 × 200% ≈ 2.307.692≈ 1.153.846≈ 1.153.846
Ngày lễ, tết (300%)10 × 115.385 × 300% ≈ 3.461.538≈ 1.153.846≈ 2.307.692

Chỉ phần chịu thuế được cộng vào thu nhập chịu thuế của tháng. Phần miễn thuế vẫn cần ghi riêng trên bảng lương và chứng từ để giải trình, đồng thời được ghi ở chỉ tiêu thu nhập miễn thuế khi khai thuế theo quý.

5. Điều kiện để được miễn phần chênh lệch

6. Những lỗi hay gặp trên bảng lương

Bút toán hạch toán lương thưởng và khoản trích theo lương xem tại bài hạch toán tiền lương và các khoản trích BHXH.

Bài viết mang tính hướng dẫn chung, hệ thống tài khoản và quy định có thể khác theo chế độ kế toán đơn vị áp dụng. Hãy đối chiếu văn bản hiện hành trước khi áp dụng. Liên hệ chúng tôi nếu bạn cần tư vấn cho trường hợp cụ thể.

NQ
Tác giả
Nguyễn Quyên

Giảng viên chuyên ngành Tài chính – Kế toán tại Đại học Đông Á và Cao đẳng Công thương (Buôn Ma Thuột), hơn 15 năm kinh nghiệm làm và giảng dạy kế toán thuế. Xem thêm

Nguồn tra cứu văn bản chính thức: Tổng cục Thuế · Cổng thuế điện tử · Bộ Tài chính · Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật · Bảng tra cứu văn bản hiện hành. Quy định thuế, kế toán có thể thay đổi, bạn nên đối chiếu văn bản đang có hiệu lực trước khi áp dụng.
🎁 Bạn làm kế toán, freelancer hay content creator? Tham gia ACCESSTRADE – nền tảng tiếp thị liên kết uy tín, kiếm thêm thu nhập online. Đăng ký ngay → 📱 Chủ shop, doanh nghiệp muốn chạy quảng cáo Zalo? Tạo tài khoản Zalo Ads ngay hôm nay – tiếp cận khách hàng gần bạn, dễ thiết lập, chi phí linh hoạt. Tạo tài khoản →

Bài viết liên quan

Bảo hiểm thất nghiệp 2026: Mức đóng, điều kiện và cách tính trợ cấp
12/10/2026
Chế độ thai sản 2026: Điều kiện, thời gian nghỉ, mức hưởng và hồ sơ
12/10/2026
Rút bảo hiểm xã hội một lần năm 2026: 7 trường hợp được hưởng và cách tính
05/10/2026
Lương tối thiểu vùng và lương cơ sở tăng 2026: Ảnh hưởng gì đến mức đóng BHXH
30/09/2026
← Quay lại danh sách bài viết
Zalo 📞